Zayıflama iğnelerini aniden bırakan iki hasta psikoz nedeniyle hastaneye kaldırıldı
GLP-1 ilaçlarını çok ani bir şekilde bırakmak yalnızca vücudu değil, beyni de etkileyebiliyor. Son dönemde yaşanan iki uyarıcı vaka, bilim insanlarında nadir de olsa bazı kişilerde tirzepatid enjeksiyonlarını bırakmanın mani veya halüsinasyon gibi psikiyatrik semptomlara yol açabileceği endişesini doğurdu.
Kaynak
TRT Haber

Söz konusu iki vaka çalışması, hakemli tıp dergisi The Primary Care Companion for Central Nervous System Disorders'da yayımlandı.
Raporda ele alınan ilk hasta, Ekim 2025'te giderek kötüleşen kafa karışıklığı ve aniden ortaya çıkan düzensiz davranışlar şikayetiyle hastaneye başvuran 61 yaşındaki bir erkek oldu.
Hasta; ruh halinde çökkünlük, kötüleşen depresyon, paranoya ile hem işitsel hem de görsel halüsinasyonlar yaşadığını bildirdi.
Hastada ayrıca, kişinin öldüğüne ya da vücudunun bazı bölümlerinin eksik veya artık işlevsiz olduğuna inandığı Cotard sanrısı adı verilen nadir bir psikiyatrik semptom gelişti.
Hastanın aynı yılın ağustos ayında mide bulantısı nedeniyle tirzepatid kullanımını bıraktığı belirtildi.
İkinci hasta ise yine aynı ay içinde düzensiz davranışlar ve ruh hali değişimleri nedeniyle hastaneye başvuran 52 yaşındaki bir erkek olarak kayıtlara geçti.
Doktorlar, aşırı ve dağınık konuşma, büyüklük sanrısı, dürtüsellik ve sinirlilik gibi belirtiler gösteren hastaya manik atak teşhisi koydu.
Hasta, altı ay içinde yaklaşık 45 kilogram verdikten sonra bir önceki ay tirzepatid kullanmayı aniden bıraktığını ifade etti.
Hastanın hastaneye başvurmasından önceki haftalarda psikoz için risk faktörü oluşturabilen esrar kullanımını artırdığı, ayrıca beslenme yetersizliğine işaret eden düşük B12 vitamini seviyelerine sahip olduğu tespit edildi.
Hasta, ileri tedavi için bir psikiyatri kliniğine sevk edildi.
Her iki hastanın deneyimi de GLP-1 ilaçlarını bırakmanın psikoz veya maniye neden olduğunu kanıtlamıyor ancak zamanlama şüphe uyandırıyor.
Vaka çalışmasının yazarları konuya ilişkin değerlendirmelerinde, "Muhtemelen tek faktör olmasa da bir GLP-1 reseptör agonistinin kesilmesinin, risk altındaki belirli bir hasta grubunda (ikinci hastadaki düşük B12 vitamini düzeyi gibi GLP-1 kullanımıyla ilişkili veya bu kullanımla şiddetlenen beslenme yetersizliği bulunan hastalar dahil) akut başlangıçlı duygudurum veya psikotik semptomlara katkıda bulunması makul görünüyor" ifadelerini kullandı.
Her iki hastanın da daha önce sırasıyla depresyon ve anksiyete tanısı almış olması dikkat çekiyor. Geçmişteki bu psikiyatrik öykünün semptomların ortaya çıkmasında rol oynamış olabileceği değerlendiriliyor.
Bu vakalar, GLP-1 ilaçlarının endişe verici psikiyatrik olaylarla ilk kez ilişkilendirildiği durum değil.
GLP-1 reseptörleri beyinde de bulunuyor ve kanıtlar bu ilaçların kan-beyin bariyerini geçebildiğini gösteriyor. İlacın beyne ulaştıktan sonra tam olarak ne yaptığı ise büyük ölçüde bilinmiyor.
Birkaç yıl önce Avrupa'daki bir ilaç veri tabanında semaglutid, liraglutid ve tirzepatid olmak üzere üç GLP-1 ilacıyla ilişkili 481 psikiyatrik vaka kaydedildi.
Bu sonuçlar nadir görülüyor ve söz konusu ilaçlarla ilgili toplam bildirimlerin yüzde 1'inden biraz fazlasını oluşturuyor ancak araştırmacılar o dönemde bu olayların ciddi ve hayati tehlike oluşturan doğası nedeniyle ek araştırmalar yapılması gerektiğini savundu.
Yeni vaka çalışmalarının yazarları, "GLP-1 agonisti tedavisinin nöropsikiyatrik etkileri giderek daha fazla kabul görse de bu ilaçların kesilmesinin psikiyatrik sonuçları henüz yeterince tanımlanmış değil" açıklamasında bulundu.
Yazarlar, GLP-1 reseptör agonistinin kesilmesinin ardından ortaya çıkan akut başlangıçlı duygudurum veya psikotik semptomların yeterince fark edilmeyen klinik bir olguyu temsil edebileceğini kaydetti. Uzmanlar, ilaçları reçete eden hekimlerin son dönemde GLP-1 ilaçlarında yapılan değişikliklerin psikiyatrik semptomlara katkıda bulunma potansiyelinin farkında olması gerektiğini belirtti.
Daha fazla insan bu yeni ilaçları kullandıkça araştırmacılar daha nadir görülen yan etkiler hakkında bilgi ediniyor. GLP-1 ilaçları pek çok fayda sağlıyor ancak olası olumsuz etkileri hakkında ne kadar çok bilgi edinilirse, hastalar ve hekimler bir sorun yaşandığında o kadar hazırlıklı oluyor.
